What's New




Friday, 21 September 2018 15:07

ေသြးကင္ဆာ ေရာဂါ ကုသျခင္း (Treatment of Leukemia)

ဒီတစ္ခါ မွာေတာ့ ေသြးကင္ဆာ ကို ကုသနိုင္ တဲ့ နည္းလမ္း ေလးေတြ ကို ေျပာၿပ ပါမယ္။ ေယ်ဘူယ် အားျဖင့္ ေသြးကင္ဆာ ေဝဒနာရွင္ ေတြကို -

(၁) Chemotherapy

(၂) Interferon therapy

(၃) Radiation therapy

(၄) Stem cell transplantation

(၅) Surgery ဆိုၿပီး ကုသနည္း အမ်ိဳးမ်ိဳး ရွိပါတယ္။ 

မ်ားေသာ အားျဖင့္ ကင္ဆာ ေရာဂါ ပါရဂူေတြဟာ ကုသပုံ ၁မ်ိဳး ထည္း မဟုတ္ဘဲ ေပါင္းစပ္ ကုသ တတ္ၾက ပါတယ္။ ကုသနည္း တိုင္းမွာ ေကာင္းက်ိဳး ဆိုးက်ိဳး ေတြ ဒြန္တြဲ ေနတတ္ ပါတယ္။ stem cell transplant ဆိုလၽွင္ ကုန္က် စရိတ္ အလြန ္ႀကီးမားၿပီး ေဆး႐ုံ မွာလည္း ၾကာရွည္စြာ ေနရ တတ္ပါတယ္။ ေရာဂါ အမ်ိဳးအစား ေပၚ မူတည္ၿပီး ကုသပုံ ကုသနည္း လည္း ကြာျခား တတ္ပါတယ္။

Chemotherapy (ေဆးဝါးျဖင့္ကုသျခင္း)

ကင္ဆာ ဆဲလ္ေတြကို ဖ်က္ဆီးဖို႔ အာနိသင္ ျပင္းတဲ့ ေဆးဝါးမ်ားကို သုံးစြဲျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။ leukemia အမ်ိဳးအစား ေပၚ မူတည္ၿပီး ေဆးဝါး ေရြးခ်ယ္ရာမွာ မတူညီ တတ္ပါဘူး။ အဆိုပါ ေဆးမ်ားဟာ လၽွင္ျမန္စြာ တိုးပြား လာတဲ့ ကင္ဆာ ဆဲလ္ေတြကို ဖ်က္ဆီး ပစ္ပါတယ္။ ဆိုးက်ိဳး က ခႏၶာကိုယ္မွာ ရွိတဲ့ ေသြးျဖဴဥ၊ ေသြးမႊား ၊အစာအိမ္နဲ႔ အူလမ္းေၾကာင္းမွာ ရွိတဲ့ လ်င္ျမန္စြာ တိုးပြား တဲ့ ပုံမွန္ ဆဲလ္ ေတြကိုပါ ထိခိုက္ တတ္ပါတယ္။

ဒါေၾကာင့္ အဆိုပါ ေဆးဝါးမ်ားနဲ႔ ကုသ ေနခ်ိန္မွာ
(၁) ဆံပင္ကၽြတ္ျခင္း
(၂) ပါးစပ္မွာ အနာ ေပါက္ျခင္း
(၃) ေသြးအားနည္း ေရာဂါ ခံစား ရျခင္း
(၄) ေသြးျဖဴဥ အေရအတြက္ က်ဆင္းၿပီး ကူးစက္ ေရာဂါ ခဏခဏ ဝင္တတ္ျခင္း
(၅) အစာအိမ္ႏွင့္ အူ လမ္းေၾကာင္း ဆိုင္ရာ ေဝဒနာမ်ား (အန္ျခင္း၊ ပ်ိဳ႕ျခင္း၊ ဝမ္းေလၽွာျခင္း - စသည္)
ခံစား ရတတ္ ပါတယ္။

ကုသရာမွာ အဓိက သုံးစြဲတဲ့ ေဆးဝါး ေတြကေတာ့ daunorubicin, doxorubicin, cytarabine, hydroxyurea, busulfan, prednisone, vincristine sulfate, cyclophosphamide, chlorambucil, fludarabine phosphate, pentostatin, cladribine တို႔ ျဖစ္ပါတယ္။

Interferon

ဗိုင္းရပ္ ပိုးဝင္ ထားတဲ့ ဆဲလ္ေတြက ထုတ္ေပးတဲ့ ပရိုတိန္း (အသားဓါတ္) တစ္မ်ိဳး ျဖစ္တဲ့ အင္တာဖာရြန္ Interferon ဟာ leukemia ဆဲလ္ မ်ား မပြားနိုင္ ေအာင္ တားဆီး ေပးပါတယ္။ ေယဘူယ် အားျဖင့္ stem cell transplant လုပ္ရန္ မသင့္ေလၽွာ္တဲ့ လူနာ အသစ္ ေတြမွာ အသုံးျပဳ ေလ့ရွိပါတယ္။ ဆိုးဆိုး ဝါးဝါး ေဘးထြက္ ဆိုးက်ိဳး မရွိ ေပမယ့္ ေခါင္းကိုက္ျခင္း၊ ႂကြက္သားမ်ား နာက်င္ ကိုက္ခဲျခင္း၊ အရိုး အဆစ္မ်ား နာက်င္ ကိုက္ခဲျခင္း၊ ကိုယ္ပူခ်ိန္ တက္ျခင္း၊ ခ်မ္းတုံျခင္း စတဲ့ ေဝဒနာ ေတြကို ခံစား ရတတ္ ပါတယ္။

stem cell transplantation (ရိုးတြင္းျခင္ဆီအစားထိုးကုသျခင္း)

မူလ ဗီဇ ဆဲလ္မ်ား အစားထိုး ထည့္သြင္းျခင္း မလုပ္ခင္မွာ leukemia cell ေတြကို chemotherapy ၊ radiotherapy စတာ ေတြနဲ႔ ေခ်ဖ်က္ ပစ္ရ ပါတယ္။ ဒီေနာက္ မွာေတာ့ stem cell မ်ား သြင္းေပးၿပီး ရိုးတြင္း ခ်ဥ္ဆီ ကေန ေသြးဆဲလ္ အသစ္မ်ား ထုတ္ေပး ပါတယ္။ အဲဒီလို လုပ္ရာမွာ Autologous နဲ႔ Allogeneic ဆိုၿပီး (၂) မ်ိဳးရွိပါတယ္။Autologous ဆိုတာက ေတာ့လူနာရဲ့ Stem cell ကို ျပန္သုံး တာပါ။ စိတ္မခ် ရလို႔ ဒီနည္းကို အသုံးနည္း ပါတယ္။

Allogeneic ဆိုတာ ကေတာ့ တစ္ျခား သူရဲ့ stem cell ကို သုံးတာပါ။ ဒီနည္းလမ္း ကို အသုံးျပဳ ရင္ေတာ့ လူနာရဲ့ ခုခံအား စနစ္ကို ဖိႏွိပ္ ထားဖို႔ ေဆးဝါး ေတြ သုံးရ ပါတယ္။ ဒါမွသာ ခႏၵာကိုယ္ထဲ ဝင္ေရာက္ လာတဲ့ တစ္ပါး သူရဲ့ ဆဲလ္ေတြကို reject မလုပ္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ Transplant လုပ္ၿပီး ရင္ေတာ့ လူနာရဲ့ ေသြးျဖဴဥ အေရ အတြက္ ၅၀၀ ေက်ာ္တဲ့ အထိ သီးသန႔္ခန္း မွာ ထားရ ပါမယ္။ ၂-၃ ပတ္ ၾကာရင္ေတာ့ ေသြးျဖဴဥေတြ စၿပီး ထုတ္ေပး ပါလိမ့္မယ္။ ေနာက္ ေသြးမႊား နဲ႔ ေသြးနီ ဥေတြ ထုတ္ေပး ပါလိမ့္မယ္။ ေသြးျဖဴဥ အေရအတြက္ ၁၀၀၀ ေက်ာ္ ရင္ေတာ့ ေဆး႐ုံ က ဆင္းနိုင္ ပါၿပီ။ stem cell transplant ဟာ အေမရိကန္ ေဒၚလာ ၁သိန္းႏွင့္ အထက္ ကုန္က် နိုင္ၿပီး၊ လူနာရႉ သြင္းတဲ့ ေလကို ပါ စစ္ထုတ္ သန႔္စင္ျခင္း လုပ္ေပး ရတဲ့ အတြက္ အရည္ အေသြး ျမင့္တဲ့ က်န္းမာေရး ဝန္ေဆာင္မႈ ေတြ လိုအပ္ ပါတယ္။

Surgery (ခြဲစိတ္ကုသျခင္း)

ခြဲစိပ္ကုသျခင္းကေတာ့ သိပ္ၿပီး အသုံးမရွိလွပါဘူး။ ေဘလုံးႀကီးလာရင္ေတာ့ ေဘလုံးကို ခြဲစိတ္ ဖယ္ရွားေပးပါတယ္။

source:healthcare.com.mm

Read:ရာသီေသြးဆင္းတာ နည္းရင္၊ ရက္တိုရင္ အႏၱရာယ္ရွိလား

ရာသီေသြးဆင္းတာ နည္းရင္၊ ရက္တိုရင္ အႏၱရာယ္ရွိလား

Read times
Rate this item
(0 votes)